Đau mắt đỏ (viêm kết mạc) là tình trạng viêm nhiễm ở lớp kết mạc mắt, gây ra bởi vi khuẩn, virus hoặc dị ứng. Bệnh biểu hiện qua các triệu chứng như đỏ mắt, ngứa, chảy nước mắt và cảm giác khó chịu, thường tự khỏi sau 7-14 ngày nếu được chăm sóc đúng cách. Bên cạnh điều trị y khoa theo hướng dẫn bác sĩ, chế độ ăn uống hợp lý đóng vai trò quan trọng trong việc giảm viêm nhiễm và tăng tốc phục hồi.
Tuy nhiên, người bệnh không nên chỉ dựa vào dinh dưỡng mà cần được thăm khám và điều trị y khoa để đảm bảo an toàn và hiệu quả điều trị tối ưu. Bài viết này sẽ cung cấp những gợi ý về chế độ dinh dưỡng hỗ trợ giúp người bệnh đau mắt đỏ phục hồi nhanh hơn và giảm nguy cơ tái phát.
Đau mắt đỏ hay viêm kết mạc cần kiêng thực phẩm cay nóng để nhanh khỏi.
6 Thực phẩm người đau mắt đỏ nên kiêng ăn
Bệnh đau mắt đỏ thường không cần kiêng cữ nghiêm ngặt nhiều thực phẩm, tuy nhiên một số người mắc bệnh nền khác hoặc có tiền sử dị ứng nên hạn chế những thực phẩm có thể làm trầm trọng tình trạng viêm nhiễm. Việc kiêng cữ phù hợp giúp giảm kích ứng, hạn chế phản ứng viêm và tăng tốc quá trình hồi phục tự nhiên của mắt.
1. Thực phẩm cay nóng
Các thực phẩm cay nóng như ớt, tiêu, gừng, tỏi và hành tây nên được hạn chế trong giai đoạn điều trị đau mắt đỏ. Theo đông y, những thực phẩm này có tính nóng và có thể làm tăng cảm giác nóng rát, ngứa ngáy ở mắt, khiến triệu chứng đau mắt đỏ thêm trầm trọng. Việc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm cay nóng cũng có thể kích thích hệ thống tuần hoàn, làm tăng tình trạng đỏ mắt và kéo dài thời gian hồi phục.
Các thực phẩm cay nóng như ớt, tiêu nên được hạn chế khi điều trị đau mắt đỏ.
2. Thực phẩm dễ gây dị ứng
Khi bị đau mắt đỏ, nên kiêng các loại thực phẩm tanh và dễ gây dị ứng như mực, tôm, cua, vì chúng có thể làm tình trạng đau mắt đỏ nặng hơn. Tuy nhiên, các loại cá giàu Omega-3 như cá hồi, cá trích, cá mòi vẫn có thể sử dụng nếu không có tiền sử dị ứng, do có tác dụng chống viêm và hỗ trợ phục hồi mô mắt.
Ngoài ra, các thực phẩm giàu protein dễ gây dị ứng khác như trứng, sữa, một số loại đậu (đậu phộng, đậu nành) cũng nên được hạn chế. Nghiên cứu cho thấy phản ứng dị ứng có thể làm tăng nguy cơ đau mắt đỏ, đặc biệt ở trẻ em có chỉ số khối cơ thể cao.
Kiêng ăn hải sản để tránh làm cho bệnh đau mắt đỏ trở nên nặng hơn.
3. Đồ ăn chế biến sẵn, thức ăn nhanh
Thức ăn nhiều dầu mỡ và chiên rán như gà rán, khoai tây chiên nên được kiêng cữ vì có thể tăng phản ứng viêm và làm chậm quá trình hồi phục của mắt. Các loại thực phẩm đóng hộp như thịt hộp, cá hộp chứa nhiều phụ gia và chất bảo quản. Những chất này góp phần làm tăng nguy cơ viêm nhiễm và các biến chứng liên quan đến toàn thân. Các thực phẩm chế biến sẵn thường thiếu hụt các vitamin và khoáng chất thiết yếu cần thiết cho quá trình phục hồi.
Thức ăn nhiều dầu mỡ và chiên rán có thể tăng phản ứng viêm đau mắt đỏ.
4. Thực phẩm chứa nhiều đường, tinh bột tinh chế
Cần hạn chế đồ ngọt như bánh kẹo, nước ngọt có gas, bánh mì trắng và ngũ cốc qua tinh chế vì nhóm thực phẩm này làm tăng phản ứng viêm và chậm lành vết thương. Đường tinh chế có thể ảnh hưởng tiêu cực đến hệ miễn dịch, làm giảm khả năng chống lại vi khuẩn và virus gây bệnh. Thay vào đó, nên ưu tiên các nguồn carbohydrate phức hợp từ ngũ cốc nguyên hạt để cung cấp năng lượng ổn định cho quá trình hồi phục.
Hạn chế đồ ngọt để tránh làm tăng phản ứng viêm và chậm lành vết thương.
5. Những chất kích thích
Cần tuyệt đối tránh rượu, bia và thuốc lá vì những chất này làm tăng stress oxy hóa, giảm sức đề kháng và ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình hồi phục của mắt. Không nên sử dụng cà phê vì có thể gây mất nước, làm khô mắt và tăng nguy cơ nhiễm trùng thứ phát. Ngoài ra, các chất kích thích này còn can thiệp vào giấc ngủ – yếu tố quan trọng giúp phục hồi sức khỏe tổng thể và hỗ trợ hệ miễn dịch.
Rượu, bia có thể làm tăng stress oxy hóa ảnh hưởng tiêu cực đến tình trạng bệnh.
6. Thịt đỏ, nội tạng động vật
Nên hạn chế tiêu thụ thịt đỏ như thịt bò, heo nhiều mỡ và nội tạng động vật vì chúng chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao. Những thực phẩm này có thể làm tăng phản ứng viêm hệ thống, gián tiếp ảnh hưởng đến tiến trình lành đau mắt đỏ. Thay vào đó, nên ưu tiên các nguồn protein nạc như thịt gà không da, cá và các sản phẩm đậu để cung cấp amino acid cần thiết, hỗ trợ phục hồi mô và không gây tăng phản ứng viêm.
Để lại thông tin để được tư vấn miễn phí và hưởng các ưu đãi
Hạn chế tiêu thụ thịt đỏ vì chúng chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao.
Bị đau mắt đỏ nên ăn gì để mau hết bệnh?
Sau khi tránh các thực phẩm kích ứng trên, người bệnh cần bổ sung dinh dưỡng đúng cách để hỗ trợ phục hồi. Dưới đây là 7 loại thực phẩm nên ăn để giúp bảo vệ mắt, tăng cường hệ miễn dịch và giảm viêm hiệu quả:
- Rau xanh lá đậm: Cải xoăn, cải bó xôi, rau chân vịt (giàu lutein và zeaxanthin, giúp bảo vệ mắt khỏi viêm và tổn thương).
- Quả giàu vitamin C: Cam, quýt, bưởi, dâu tây (tăng cường hệ miễn dịch, giảm viêm và tăng sức đề kháng cho mắt).
- Cá béo: Cá hồi, cá trích, cá mòi (cung cấp omega-3, giúp giảm đau mắt đỏ và cải thiện chức năng tuyến lệ).
- Thực phẩm giàu vitamin A: Cà rốt, khoai lang, bí đỏ (tăng khả năng phục hồi và bảo vệ niêm mạc mắt).
- Các loại hạt và dầu: Hạt lanh, dầu oliu (chứa chất chống oxy hóa và omega-3, giúp giảm viêm).
- Sữa chua và thực phẩm lên men: Chứa probiotics (cải thiện phản ứng viêm dị ứng của mắt và hỗ trợ sức khỏe tổng thể).
- Nước: Uống đủ nước mỗi ngày (giúp giữ ẩm cho mắt, hạn chế khô mắt và ngăn ngừa bội nhiễm).
Bổ sung rau củ quả có lợi cho mắt để bảo vệ mắt khỏi viêm và tổn thương.
6 lưu ý dành cho người bị đau mắt đỏ
Khi bị đau mắt đỏ, bạn cần chăm sóc mắt đúng cách sẽ giúp giảm triệu chứng và nhanh chóng hồi phục. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng bạn cần ghi nhớ:
- Tránh dụi mắt bằng tay bẩn: Dụi mắt có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn thứ phát và làm tổn thương niêm mạc mắt nghiêm trọng hơn. Hãy nhớ luôn rửa tay sạch sẽ trước khi chạm vào mắt.
- Bổ sung thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất: Vitamin A, C, E, kẽm và omega-3 có tác dụng giảm viêm, tăng cường hệ miễn dịch, giúp phục hồi tổn thương niêm mạc mắt. Các thực phẩm như cà rốt, cam, cá hồi và các loại hạt chứa nhiều các chất dinh dưỡng trên.
- Tạm ngừng sử dụng đồ trang điểm mắt và kính áp tròng: Việc tiếp tục sử dụng đồ trang điểm hoặc kính áp tròng có thể gây kích ứng và làm tăng nguy cơ lây lan vi khuẩn. Hãy ngừng sử dụng chúng cho đến khi mắt bạn hồi phục hoàn toàn.
- Tránh tiếp xúc với bụi bẩn, ánh sáng mạnh và hóa chất: Mắt bạn cần được bảo vệ khỏi các yếu tố gây kích ứng trong giai đoạn viêm. Tránh tiếp xúc với các tác nhân như bụi, hóa chất hoặc ánh sáng mạnh để giúp mắt bình phục nhanh hơn.
- Tăng cường nghỉ ngơi và giảm stress: Mắt và cơ thể cần thời gian để phục hồi, vì vậy hãy nghỉ ngơi đủ và tránh căng thẳng. Một môi trường sống sạch sẽ và có độ ẩm phù hợp cũng sẽ giúp hệ miễn dịch của bạn hoạt động tốt hơn.
- Giữ vệ sinh mắt sạch sẽ: Duy trì vệ sinh tốt cho mắt, bao gồm lau nhẹ nhàng dịch tiết và giữ vùng mắt luôn khô ráo, sẽ giúp giảm nguy cơ lây nhiễm và hỗ trợ quá trình hồi phục tự nhiên.
Không nên dụi mắt khi đang bị đau mắt đỏ, dễ làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn.
Các câu hỏi thường gặp về đau mắt đỏ nên kiêng ăn gì
Người bị đau mắt có ăn được thịt gà không?
Có thể ăn thịt gà nhưng cần tránh các món gà chế biến theo kiểu cay nóng, chiên rán nhiều dầu mỡ vì có thể làm tăng viêm (4,5). Nên ưu tiên ăn gà luộc, hấp hoặc nấu canh nhẹ nhàng để bổ sung protein chất lượng cao và các vitamin B cần thiết cho quá trình phục hồi sức khỏe. Thịt gà trắng không da là lựa chọn tốt vì ít chất béo bão hòa và dễ tiêu hóa.
Bà bầu bị đau mắt đỏ kiêng ăn gì?
Bà bầu cần kiêng cữ các thực phẩm cay nóng vì có thể ảnh hưởng đến thai nhi và tăng cảm giác khó chịu. Các món ăn có mùi tanh như hải sản và thực phẩm dễ gây dị ứng cũng cần được hạn chế. Đặc biệt quan trọng là tránh đồ uống có gas, cà phê và các chất kích thích để bảo vệ sức khỏe mẹ và bé. Nên tập trung vào chế độ ăn nhẹ nhàng, giàu vitamin và khoáng chất.
Đau mắt đỏ kiêng ăn quả gì?
Cần tránh các loại quả có vị chua gắt như chanh, quýt chua, xoài xanh vì có thể làm mắt bị kích thích, tăng ngứa và đỏ. Các loại quả có tính nóng như sầu riêng, mít cũng nên hạn chế trong thời gian điều trị. Thay vào đó, ưu tiên nhóm quả thanh nhiệt, bổ sung vitamin như táo, lê, chuối chín, dưa hấu với lượng vừa phải để cung cấp vitamin C và chất chống oxy hóa an toàn.
Việc điều chỉnh chế độ ăn uống phù hợp đóng vai trò hỗ trợ quan trọng trong quá trình điều trị đau mắt đỏ. Kiêng cữ thực phẩm cay nóng, dễ gây dị ứng và chất kích thích giúp giảm viêm nhiễm, trong khi bổ sung các thực phẩm giàu vitamin và omega-3 hỗ trợ phục hồi tự nhiên.
Hệ thống Bệnh viện Mắt Sài Gòn quy tụ đội ngũ bác sĩ chuyên gia hàng đầu trong chăm sóc và điều trị các bệnh về mắt. Bên cạnh đó, chúng tôi còn tự hào khi sở hữu công nghệ phẫu thuật khúc xạ tiên tiến và đa dạng nhất tại Việt Nam. Tìm hiểu thêm về các phương pháp xóa cận tại https://uudai.matsaigon.com/
Danh sách tài liệu tham khảo
- Centers for Disease Control and Prevention. (2024). How to prevent pink eye. U.S. Department of Health and Human Services. https://www.cdc.gov/conjunctivitis/prevention/index.html
- Merra, G., Covino, M., Piccioni, A., Candelli, M., Ojetti, V., Gasbarrini, A., & Franceschi, F. (2024). Feed the Eye to Heal the Eye. Journal of Current Ophthalmology, 35(3), 209–215. https://doi.org/10.4103/joco.joco_94_23
- Musa, M., Zeppieri, M., Atuanya, G. N., Enaholo, E. S., Topah, E. K., Ojo, O. M., & Salati, C. (2023). Nutritional Factors: Benefits in Glaucoma and Ophthalmologic Pathologies. Life (Basel, Switzerland), 13(5), 1120. https://doi.org/10.3390/life13051120
- Sức Khỏe Đời Sống. (2018). Bị đau mắt đỏ nên kiêng ăn gì? Sức Khỏe Đời Sống. https://suckhoedoisong.vn/bi-dau-mat-do-nen-kieng-an-gi-169128106.htm
- Sức Khỏe Đời Sống. (2025). Những thức ăn cần kiêng khi bị đau mắt đỏ. https://suckhoedoisong.vn/nhung-thuc-an-can-kieng-khi-bi-dau-mat-do-16984153.htm
- Tang, X. J., He, J. T., Liu, Q., & Chen, L. (2024). High body mass index with the risk of allergic conjunctivitis in children: a case-control study in Southwest China. BMC Ophthalmology, 24(1), 541. https://doi.org/10.1186/s12886-024-03815-w
