Nốt ruồi ở mắt là tình trạng khá phổ biến, thường xuất hiện dưới dạng những đốm nhỏ, có màu sắc khác với vùng da xung quanh, xuất hiện ở vùng mí mắt hoặc quanh mắt. Phần lớn các trường hợp là lành tính, nhưng một số có thể chuyển biến thành u hắc tố ác tính (melanoma) – một loại ung thư da nguy hiểm. Nhận biết đặc điểm và nguyên nhân hình thành của nốt ruồi ở mắt sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc theo dõi và chăm sóc mắt.
Ngoài góc độ y khoa, nhiều người quan tâm đến ý nghĩa tướng số của nốt ruồi, tuy nhiên đây chỉ là quan niệm văn hóa, không có cơ sở khoa học. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết và các phương pháp điều trị nốt ruồi ở mắt một cách an toàn và hiệu quả.
Ý nghĩa của nốt ruồi ở mắt và khi nào cần xử lý
Nốt ruồi ở mắt là gì?
Nốt ruồi ở mắt là những đốm màu thường có màu nâu hoặc đen, xuất hiện ở mí mắt hoặc trên lòng trắng của mắt. Chúng là khối u lành tính và thường không gây nguy hiểm cho sức khỏe.
Nốt ruồi có thể xuất hiện từ khi sinh ra, nhưng cũng có thể chỉ phát triển rõ rệt vào giai đoạn dậy thì, khi chúng lớn dần và sản sinh nhiều hắc tố hơn. Mặc dù hầu hết nốt ruồi này không gây vấn đề gì, nhưng nếu thay đổi về kích thước hoặc màu sắc, chúng có thể là dấu hiệu cần theo dõi thêm.
Ý nghĩa của nốt ruồi ở mắt và khi nào cần xử lý
5 vị trí nốt ruồi thường gặp ở vùng mắt
Nốt ruồi ở vùng mắt phân bố tại 5 vị trí chính, mỗi vị trí có đặc điểm riêng biệt:
- Nốt ruồi mi mắt: Thường xuất hiện ở bờ mi hoặc trên da mi, hiếm khi ở kết mạc mi (mặt trong mi). Nốt ruồi mi mắt thường có màu nâu đen, phẳng hoặc gồ lên, với ranh giới rõ ràng. Nếu có lông mọc kèm theo, đây thường là dấu hiệu lành tính.
- Nốt ruồi kết mạc: Thường xuất hiện ở vùng khe mi, với các đám có ranh giới rõ, có thể có hoặc không có hắc tố. Dấu hiệu chẩn đoán đặc trưng là sự hiện diện của các nang biểu mô nhỏ trong tổn thương, có thể phát triển và mở rộng theo thời gian.
- Nốt ruồi mống mắt: Dễ dàng quan sát bằng mắt thường, biểu hiện như một chấm màu đen đậm hơn vùng mống mắt xung quanh, có thể phẳng hoặc hơi nhô cao dưới 1mm. Nốt ruồi này thường không phát triển thêm và ít khi vượt quá 3mm đường kính.
- Nốt ruồi thể mi và hắc mạc (sâu trong mắt): Nằm sâu trong cấu trúc nhãn cầu, cần bác sĩ nhãn khoa với thiết bị chuyên dụng để phát hiện. Cần theo dõi định kỳ tại các cơ sở y tế chuyên khoa.
- Nốt ruồi dưới mí mắt (Lệ Đường): Theo nhân tướng học, được gọi là “nốt ruồi ngấn lệ”, liên quan đến người dễ cảm xúc, dễ khóc, và có đường tình duyên trắc trở. Tuy nhiên, đây là quan niệm văn hóa dân gian, không có giá trị y khoa.
Nốt ruồi ở mi mắt là vị trí phổ biến nhất
Phân biệt nốt ruồi lành tính và nguy hiểm
Viện Da liễu Hoa Kỳ (American Academy of Dermatology) khuyến nghị áp dụng quy tắc ABCDE để phát hiện sớm dấu hiệu u hắc tố ác tính (melanoma):
- A (Asymmetry – Bất đối xứng): Nốt ruồi lành tính có hai nửa đối xứng với hình dạng tròn hoặc bầu dục đều đặn. Ngược lại, nốt ruồi nguy hiểm có hình dạng không đối xứng, một nửa khác biệt so với nửa còn lại.
- B (Border – Đường viền): Nốt ruồi lành tính có đường viền mịn, đều và rõ ràng. Nốt ruồi nguy hiểm thường có đường viền mờ, lởm chởm hoặc không đều, làm mờ ranh giới giữa nốt ruồi và da xung quanh.
- C (Color – Màu sắc): Nốt ruồi lành tính có màu sắc đồng nhất, thường là nâu hoặc đen. Nốt ruồi nguy hiểm có nhiều màu sắc khác nhau trên cùng một nốt (nâu, đen, đỏ, trắng, xanh), mỗi vùng có thể có màu khác biệt.
- D (Diameter – Đường kính): Nốt ruồi lành tính thường có đường kính nhỏ hơn 6mm (nhỏ hơn đầu tẩy bút chì). Nốt ruồi nguy hiểm có đường kính lớn hơn 6mm và có xu hướng tiếp tục tăng kích thước.
- E (Evolution – Thay đổi): Nốt ruồi lành tính ổn định qua thời gian, ít thay đổi về hình dạng, màu sắc và kích thước. Nốt ruồi nguy hiểm thay đổi rõ rệt trong vòng 3-6 tháng về kích thước, màu sắc hoặc hình dạng.
Các dấu hiệu cảnh báo bổ sung cần chú ý: ngứa hoặc đau không rõ nguyên nhân, chảy máu hoặc loét không tự lành, phát triển nhanh và nhô cao hơn bề mặt da. Khi phát hiện bất kỳ dấu hiệu nào trong số này, cần thăm khám bác sĩ nhãn khoa ngay lập tức.
Phân biệt nốt ruồi lành tính theo quy tắc ABCDE của Viện Da liễu Hoa Kỳ
Cách điều trị nốt ruồi ở mắt an toàn
Tùy vào tính chất và vị trí của nốt ruồi, việc điều trị có thể khác nhau. Dưới đây là 4 phương pháp điều trị được áp dụng để loại bỏ hoặc xử lý nốt ruồi hiệu quả và an toàn:
Theo dõi định kỳ
Đối với nốt ruồi lành tính, chụp ảnh nốt ruồi ngay từ lúc phát hiện để làm cơ sở so sánh trong quá trình theo dõi. Khám lại định kỳ 6-12 tháng một lần giúp phát hiện sớm những thay đổi bất thường.
Phần lớn nốt ruồi lành tính không cần can thiệp điều trị, chỉ cần theo dõi thường xuyên. Bác sĩ nhãn khoa sẽ đánh giá tình trạng và quyết định biện pháp phù hợp cho từng trường hợp.
Với nốt ruồi lành tính, cần chụp ảnh và khám định kỳ mỗi 6–12 tháng để theo dõi sớm các thay đổi bất thường
Phẫu thuật cắt bỏ
Nốt ruồi có thể được cắt bỏ vì lý do thẩm mỹ hoặc khi có dấu hiệu nghi ngờ ác tính. Nếu nốt ruồi có biến đổi bất thường (theo quy tắc ABCDE), cần tiến hành cắt bỏ ngay và gửi mẫu đi xét nghiệm mô bệnh học. Kết quả xét nghiệm sẽ giúp xác định tính chất của nốt ruồi và quyết định hướng điều trị tiếp theo nếu cần thiết.
Để lại thông tin để được tư vấn miễn phí và hưởng các ưu đãi
Bác sĩ thực hiện ca phẫu thuật cắt bỏ nốt ruồi nghi ngờ ác tính ở mắt
Laser điều trị (CO2 Laser)
Với nốt ruồi ở vị trí dễ quan sát và vì mục đích thẩm mỹ, có thể lấy bỏ hoặc xóa nốt ruồi bằng phương pháp đốt bằng dao điện cao tần hoặc Laser CO2. Phương pháp này ít xâm lấn, thời gian hồi phục nhanh và để lại scar tối thiểu. Tuy nhiên, cần đánh giá kỹ tính chất nốt ruồi trước khi áp dụng phương pháp này.
Điều trị melanoma (nếu chẩn đoán ác tính)
Khi nốt ruồi có dấu hiệu bất thường, bác sĩ sẽ tiến hành tiểu phẫu để lấy mô da chứa nốt ruồi và xét nghiệm tìm tế bào ung thư. Tùy thuộc vào giai đoạn bệnh và các bệnh lý đi kèm, sẽ có phác đồ điều trị khác nhau, có thể bao gồm phẫu thuật mở rộng, xạ trị hoặc hóa trị.
TUYỆT ĐỐI KHÔNG được tự ý cạy, nạo hay đánh tẩy nốt ruồi bằng vôi, axit, pin đèn, đắp lá hoặc các phương pháp dân gian khác vì có thể gây biến đổi ác tính hóa.
Ý nghĩa nốt ruồi ở mắt
Ngoài góc độ y khoa, nhiều người quan tâm đến ý nghĩa tướng số của nốt ruồi ở mắt. Dưới đây là 5 thông tin văn hóa dân gian mang tính tham khảo, không có cơ sở khoa học và không thay thế cho lời khuyên y tế chuyên môn.
- Nốt ruồi ở mi mắt trên (bên trái): Theo nhân tướng học, người sở hữu nốt ruồi này có cuộc sống hạnh thông, sự nghiệp thuận lợi, tính cách hướng ngoại, sáng tạo và thích trải nghiệm.
- Nốt ruồi dưới mi mắt (Lệ Đường): Được gọi là “nốt ruồi ngấn lệ”, người có nốt ruồi này được cho là đa sầu đa cảm, dễ khóc. Nếu nốt ruồi có hình tròn và màu sáng thì được xem là tốt về mặt tướng số.
- Nốt ruồi trong mắt: Đây là hiện tượng hiếm gặp, được xem là đặc biệt trong tướng học. Về mặt y khoa, đây là nevus kết mạc, cần thăm khám nhãn khoa để loại trừ nguy cơ sức khỏe.
- Nốt ruồi ở đuôi mắt: Người có nốt ruồi vị trí này được cho là có khiếu nghệ thuật, giao tiếp tốt và ăn nói khéo léo.
- Nốt ruồi ở khóe mắt trong: Theo tướng số, vị trí này không thuận lợi, người sở hữu cần nỗ lực vượt qua khó khăn.
Sự thật y khoa: Vị trí nốt ruồi phụ thuộc vào phân bố tế bào melanocyte trong quá trình phát triển bào thai, không liên quan đến vận mệnh hay tính cách. Không có nghiên cứu khoa học nào chứng minh mối liên hệ giữa nốt ruồi và sự nghiệp, tình duyên. Tâm lý học giải thích rằng con người có xu hướng tìm ý nghĩa trong các dấu hiệu (hiệu ứng Barnum), khiến các quan niệm tướng số trở nên phổ biến.
Lời khuyên: Dù tin hay không tin vào tướng số, việc theo dõi sức khỏe nốt ruồi là điều cần thiết. Không nên quyết định giữ hoặc loại bỏ nốt ruồi dựa trên ý nghĩa tâm linh. Nếu nốt ruồi có dấu hiệu ABCDE, cần thăm khám ngay bất kể ý nghĩa tướng số như thế nào.
Nốt ruồi trong mắt là trường hợp hiếm, nhưng cần đi khám bác sĩ ngay
Nốt ruồi ở mắt là tình trạng khá phổ biến và thường lành tính, nhưng vẫn cần được theo dõi thường xuyên để phát hiện kịp thời nếu có sự thay đổi ác tính. Các nốt ruồi này có thể xuất hiện ở nhiều vị trí quanh mắt và hiểu rõ năm vị trí thường gặp sẽ giúp nhận diện sớm. Để phân biệt nốt ruồi lành tính và nguy hiểm, bạn có thể áp dụng quy tắc ABCDE, giúp đánh giá các yếu tố như hình dạng, kích thước, màu sắc và sự thay đổi theo thời gian.
Nếu phát hiện nốt ruồi có dấu hiệu bất thường như thay đổi kích thước, màu sắc, hoặc gây cảm giác khó chịu, bạn nên đến ngay cơ sở chuyên khoa nhãn khoa để được thăm khám và điều trị kịp thời. Cần lưu ý rằng ý nghĩa tướng số của nốt ruồi chỉ mang tính chất tham khảo văn hóa và không thể thay thế cho việc kiểm tra y khoa chính thức.
Nguồn tham khảo
- Đáng ngại nốt ruồi xuất hiện ở mắt. (2019, June 24). Sức Khỏe Đời Sống. https://suckhoedoisong.vn/dang-ngai-not-ruoi-xuat-hien-o-mat-169159330.htm
- Mắt Sài Gòn. (n.d.). Nốt ruồi ở mi mắt: ý nghĩa tướng số hay điềm báo bệnh tật. https://www.matsaigon.com/a-z/not-ruoi-o-mi-mat/
- Nốt ruồi ở mắt có thể nguy hiểm. (2009, October 27). Sức Khỏe Đời Sống. https://suckhoedoisong.vn/not-ruoi-o-mat-co-the-nguy-hiem-16930551.htm
